Terugblik op de terugkommiddag Studentenparticipatie
Op 4 november 2025 vond in Utrecht de afsluitende terugkommiddag van het ontwikkeltraject Studentenparticipatie NCP EQAVET 2024 – 2025 plaats. Deze middag stond in het teken van reflectie: wat hebben de deelnemende mbo-instellingen geleerd, wat hebben zij in de praktijk gebracht en welke inzichten nemen zij mee naar de toekomst?
Aanwezig waren vertegenwoordigers van het Ministerie van OCW en deelnemers van de mbo-instellingen ROC van Twente en MBO Rijnland, die het afgelopen jaar actief deelnamen aan het ontwikkeltraject.
Reflectie en opbrengsten
Tijdens de middag werd uitgebreid teruggeblikt op de stappen die binnen de instellingen zijn gezet om studentenparticipatie verder te versterken. De deelnemers gaven aan dat het traject hen heeft geholpen om studentenparticipatie concreet vorm te geven én dat het waardevol was om het onderwerp samen open te breken, ervaringen uit te wisselen en te horen hoe collega-instellingen het aanpakken.
Waar staan de instellingen nu?
MBO Rijnland ging aan de slag met een breed onderzoek naar studentenparticipatie. Studenten van verschillende opleidingen en niveaus werden betrokken, eerst via laagdrempelige wandelganggesprekken, daarna via duo-interviews en diepergaand onderzoek met studentonderzoekers. Op basis daarvan wordt gewerkt aan een beleid en visie op studentenparticipatie, en daarnaast wordt er een participatiehandboek ontwikkeld, gebaseerd op de bevindingen uit het onderzoek.
ROC van Twente richtte zich op de vraag hoe collegeraden beter bemenst en versterkt kunnen worden. Samen met het practoraat en de Centrale Studentenraad (CSR) ontwikkelden zij de lesvorm ‘Hack je les’, waarin studenten actief meedenken over hun onderwijs. Binnen de instelling is daarnaast een duidelijke verschuiving zichtbaar: collegeraden nemen steeds meer eigenaarschap en pakken hun positie steviger.
Inzichten en uitdagingen
Tijdens de gezamenlijke dialoog kwamen verschillende inzichten en uitdagingen naar voren:
- Menselijke aandacht is cruciaal. Persoonlijk contact en ruimte om écht met studenten in gesprek te gaan maken het verschil.
- Zichtbaarheid van impact. Uit ervaring van de mbo-instellingen blijkt dat studenten graag meedenken en zelden ‘nee’ zeggen, maar dat zij gedemotiveerd raken als er niets met hun input gebeurt of onduidelijk is waar hun bijdrage terechtkomt.
- ‘What’s in it for me?’ Duidelijk maken wat studenten zelf winnen bij participatie helpt om betrokkenheid te vergroten.
- Visie en commitment. Een gedragen visie, ook vanuit het College van Bestuur, is essentieel om studentenparticipatie te verankeren.
- Cultuurverandering bij medewerkers. Het succes ligt niet alleen bij de bereidheid van studenten, maar ook bij hoe medewerkers omgaan met input en studentenparticipatie stimuleren. Het vraagt om de juiste mensen aan boord en korte lijnen tussen betrokkenen.
- Balans tussen formeel en informeel. Studentenparticipatie kent vele vormen. Het vraagt om ruimte om te experimenteren en per opleiding te ontdekken wat het beste werkt.
Samenwerking met OCW
Martijn, vertegenwoordiger van het Ministerie van OCW, was aanwezig en nam actief deel aan de gesprekken. Hij gaf aan dat het waardevol was om van dichtbij te zien hoe instellingen met studentenparticipatie omgaan. Daarnaast vond hij het inspirerend om te zien hoe onderwijsinstellingen niet alleen binnen formele kaders blijven denken, maar juist ook zoeken naar informele manieren die werken voor studenten en de mbo-instelling.
De terugkommiddag was een mooi eindpunt van het traject. Een nieuwe editie van het ontwikkeltraject Studentenparticipatie start in januari 2026. Meer informatie of aanmelden? Dat kan via deze link: Inschrijving geopend: ontwikkeltraject studentenparticipatie 2025 – 2026 – NCP EQAVET